Geloof me, aan angst kan je veel doen!

Geloof me, aan angst kan je veel doen!
22 maart 2018 Hans Le Roux
Over hans Hans_Leroux-7

Angst als gezonde en ongezonde emotie

Angst[1] is eigenlijk een onschuldige en nuttige reactie van je lijf op een bedreigende situatie. Door angst versnellen je hartslag en ademhaling en wordt je lichaam klaar gemaakt te vechten of te vluchten. Angst is dan dus een gezonde emotie.

Angst is echter een ongezonde emotie als er géén sprake is van dreigend gevaar. Angst heeft dan vaak een verlammend effect en heeft de vervelende eigenschap steeds sterker te worden. Zeker als je je ertegen verzet. Denk hierbij aan angst voor slangen, vliegen of autorijden, angst voor een grote mensenmenigte, podiumvrees, paniek, angst voor het krijgen van een ernstige ziekte en verlegenheid als een mildere vorm van angst.

Heb geloof in jezelf

Gelukkig kan je aan angstgevoelens veel doen. En het allerbelangrijkste hierbij is erin te GELOVEN dat dit echt het geval is. Wil je weten wat je aan angst kunt doen, lees dan verder.

Angst en belemmerende gedachten

Kenmerkend voor angstgevoelens is, dat deze vaak gepaard gaan met belemmerende oftewel niet-rationele gedachten. Dit zijn gedachten die je angst alleen maar uitvergroten. Een rationele gedachte daarentegen leidt tot een emotie die bij de situatie past. Zodra je angst ervaart en er is geen daadwerkelijk gevaar, dan is dus sprake van een niet passende emotie en niet-rationele gedachte.

Door niet-rationele gedachten om te buigen in rationele gedachten en vervolgens de ‘gevaarlijke situatie’ stapje voor stapje op te zoeken, verminder je je angstgevoelens. Onderstaand tref je veel voorkomende niet-rationele gedachten bij angst aan.

Veel voorkomende belemmerende gedachten bij angst

Mijn leven wordt bepaald door mijn verleden

Varianten op deze gedachten kunnen zijn:

  • Ik ben hier altijd bang voor geweest, dus dit zal niet veranderen.
  • Ik weet niet beter dat ik altijd verlegen was. Dat zal dus altijd wel zo blijven.
  • Ik heb een nare gebeurtenis in het verleden meegemaakt. Dus durf ik niet meer …..
  • Ik ben nu eenmaal zoals ik ben.
  • Deze klap kom ik nooit meer te boven. Het heeft dus geen zin om actie te ondernemen.

Met de bovenstaande gedachten zeg je dat je niet kúnt veranderen. Een gevaarlijke gedachte omdat hiermee alle hoop op veranderingen vervliegt. Veranderen is niet gemakkelijk. Zeker als je in het verleden een vervelende of heftige ervaring hebt meegemaakt. Maar dat wil nog niet zeggen dat je NIET KUNT veranderen.

Het enige dat je niet kunt veranderen is het verleden. Maar wat je wel kunt veranderen is de wijze waarop je tegen het verleden aankijkt. Want hoe logisch is het dat een gebeurtenis uit het verleden betekent dat je in het ‘hier en nu’ geen invloed meer kunt uitoefenen? Niet dus. En hoe rationeel is het dat je op basis van een gebeurtenis uit het verleden (bijvoorbeeld een paniekaanval) met absolute zekerheid kunt voorspellen dat deze gebeurtenis zich weer voordoet? Wederom: niet.

Kortom, de gedachte dat je leven wordt bepaald door je verleden is, als je erover nadenkt, gewoonweg niet waar.

Iedereen moet mij aardig vinden

Varianten op deze gedachte kunnen zijn:

  • Ik zag hem lachen. Hij zal wel over mij denken dat ….
  • Ik houd mijn mening voor me. Anders zullen zij wel …….
  • Ik ben als de dood als ze me afwijzen.
  • Ik hoop maar dat ze mijn verlegenheid niet zien.
  • Ik als brandweerman bang voor spinnen? Wat zullen ze wel over mij denken als ze dit zouden weten?
  • Wat zullen ze wel over mij denken, dat ik bang ben voor ………
  • Ze zullen me wel uitlachen als ze mijn zenuwachtigheid zien.

Met deze gedachten laat je je teveel leiden door de (mogelijke!) mening en reacties van anderen. Deze gedachten zijn niet rationeel. Want probeer maar eens door iedereen aardig gevonden te worden. Rationeler is te bedenken dat je nooit iedereen te vriend kunt houden. Bovendien, vind jij zelf wel iedereen aardig? Ga uit van je eigen kwaliteiten. Je doet je best en als iemand je niet mag, dan is het zijn of haar probleem.

Ik kan niet leven met onzekerheden

Varianten op deze gedachte kunnen zijn:

  • Ik vind het verschrikkelijk als ik gespannen ben voor een presentatie.
  • Ik kan niet tegen de gedachte dat ik getroffen word door een ernstige ziekte.
  • Ze mogen niet merken dat ik onzeker ben.
  • Ik zeg maar niets, want ik praat vast met een onzekere stem.
  • Ik doe er alles, maar dan ook alles aan dat ik geen fouten maak tijdens de presentatie. Want anders …..
  • Ik vind het vreselijk als ik ooit weer een paniekaanval krijg.
  • Het lijkt mij verschrikkelijk als ik ontslagen word.

Natuurlijk is het niet leuk om gespannen te zijn, niet te weten hoe anderen reageren, een fout te maken of dat je een rood hoofd hebt gekregen. Maar, om alles in het werk te stellen om zoveel mogelijk onzekerheden uit te bannen in een wereld vol met onzekerheden, is gewoonweg ondoenlijk. Veel realistischer is na te gaan wat je nou eigenlijk kan gebeuren, of te bedenken hoe erg het is als iets toch gebeurt.

Als ik niets doe, dan doe ik ook niets fout

Varianten op deze gedachte kunnen zijn:

  • Ik moet elk risico vermijden.
  • Ik moet alle verantwoordelijkheden en moeilijkheden uit de weg gaan.
  • Als ik achterin ga zitten, krijg ik ook niet de beurt.
  • Ik ga hoe dan ook niet op dat podium staan.
  • Mijn collega kan veel beter presenteren dan ik. Laat die het dan maar doen.
  • Ik zeg er maar niets van. Ik heb geen zin in problemen.

Op zich klopt de gedachte wel, dat als je problemen of uitdagingen uit de weg gaat, dat je dan niets fout doet. Maar door het vermijden van situaties zal je steeds banger worden omdat je niet ervaren hebt dat een situatie uiteindelijk minder eng is dan je dacht. Niet voor niets wordt bij angst dringend geadviseerd enge situaties juist op te zoeken en hiermee te ervaren dat de angst ongegrond is.

In mijn eentje stel ik niets voor. Ik kan niets

Varianten op deze gedachte kunnen zijn:

  • Ik stel eigenlijk weinig voor.
  • Anderen kunnen dit veel beter dan ik.
  • Anderen zijn veel slimmer, knapper, succesvoller, ….. dan ik.

Deze gedachten zie je regelmatig bij verlegenheid. Feitelijk zeg je met deze gedachten dat een ander meer waard is dan jezelf. En dit is volstrekte onzin omdat iedereen evenveel waard is.

Ik moet alert zijn op alle mogelijke tegenslagen en gevaren

Varianten op deze gedachte kunnen zijn:

  • Voor mijn gezondheid is het absoluut noodzakelijk alert te zijn op alle signalen die mijn lichaam afgeeft.
  • Ik moet alert zijn op elk signaal die wijst op een nieuwe paniekaanval.
  • Ik hoop dat mijn hoofdpijn geen voorbode is van een ernstige ziekte.
  • Ik ben nu weer verkouden. Ik heb vast een ernstige ziekte onder de leden.

Dergelijke gedachten zie je vaak terug bij mensen die voortdurend bang zijn voor ernstige ziekten (hypochondrie) of andere signalen die kunnen wijzen op een vervelende situatie als bijvoorbeeld een paniekaanval.  De continue staat van alertheid vreet energie terwijl het niet nodig is om je overal zorgen over te maken. Iedereen voelt wel eens hartkloppingen. Iedereen heeft wel eens hoofdpijn. En als je bang bent voor een nieuwe paniekaanval dan vergroot je alertheid juíst de kans op een nieuwe aanval.

Maak je niet druk over iets waar je absoluut niet zeker van kunt zijn dat het je overkomt. Vertrouw op je arts dat je echt niets mankeert.

Tot slot

Met het bovenstaande wil ik niet suggereren dat je gemakkelijk van angstgevoelens afkomt. Maar je kunt er wel veel aan doen, zoals ik uit eigen ervaring weet. Hoe meer je erin gelooft dat je kunt veranderen en hoe meer situaties je opzoekt die je vreest, hoe groter je succes.

En tot slot: schaam je niet voor je angsten. Jij hebt per slot van rekening niet zelf voor je angstgevoelens gekozen!

Wil je meer weten over belemmerende gedachten, lees dan mijn blogs of doe de anonieme test.  

[1] Gemakshalve versta ik onder angst ook vrees, een fobie en paniek.

0 Reacties

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*